Category: Wapń

Wybierz odpowiedni preparat

Jeśli jesteśmy pewni, że nie zapewniamy organizmowi odpowiedniej ilości wapnia, należy rozważyć, jaki preparat stosować, spośród wielu dostępnych w aptekach czy sklepach ze zdrową żywnością i zawierających zwykle węglan wapnia.

  • Jednorazowo stosuj niewielkie dawki wapnia (najwyżej 0,5 g).
  • Przyjmuj wybrany preparat w czasie posiłków, aby wapń lepiej wchła­niał się z przewodu pokarmowego. Ale unikaj preparatów pochodzenia naturalnego – z dolomitu, kości czy muszli. Mogą one zawierać szkodli­we dawki ołowiu.
  • Ogranicz spożycie tłuszczu, kofeiny, alkoholu i palenie, ponieważ te czynniki hamują wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego.
  • Pamiętaj aby dieta zawierała 400 j.m. witaminy D. Jest ona niezbędna do wchłaniania wapnia. Jedz produkty wzbogacone w witaminę D, albo stosuj wieloskładnikowe preparaty witaminowo-mineralne zawierające odpowiednią dawkę witaminy D.
  • Jeśli cierpisz na chorobę wrzodową i przyjmujesz preparaty zawierające glin (zawiesiny zobojętniające) – potrzebujesz dodatkowych dawek wapnia. Glin obniża poziom fosforanów, które są niezbędne do wchła­niania wapnia.
  • Otręby obniżają wchłanianie wapnia (aż o 25%).
  • Aby zapobiec zaparciu, które często jest efektem ubocznym przyjmowa­nia preparatów wapniowych, pij dużo płynów.

Ale przyjmowanie preparatów zawierających wapń nie zastąpi diety o ni­skiej zawartości tłuszczu nasyconego i cholesterolu. Może jedynie stanowić uzupełnienie diety. Szczególnie kobiety, w większym stopniu niż mężczyźni zagrożone osteoporozą, powinny zwracać szczególną uwagę na ilości wapnia spożywane w diecie.

Co prawda nie ma bezpośrednich dowodów na to, że stosowanie prepa­ratów zawierających wapń zwiększa ryzyko wystąpienia kamicy nerkowej – jednak jeśli cierpisz na tę dolegliwość,* poradź się lekarza, zanim sięgniesz po preparaty zawierające wapń. Niektórzy lekarze uważają, że dieta bogata w wapń może nawet zmniejszać ryzyko wystąpienia kamicy, usuwa bowiem kwas szczawiowy – jeden ze składników kamieni nerkowych.

 

Wzbogać dietę

Bezpośredni związek między zwiększeniem ilości wapnia w diecie a pozio­mem cholesterolu we krwi wyjaśnią zapewne dalsze badania naukowe, co nie zmienia faktu, że należy dla zdrowia zwiększyć jego spożycie. Po pierwsze dlatego, że nasza dieta zwykle nie zawiera wystarczającej jego ilości (1 g dzien­nie dla kobiet w wieku 25-50 lat i mężczyzn w wieku 25-65 lat). U obu płci ilość ta powinna wzrastać do 1,5 g po 50. roku życia u kobiet i 65. u mężczyzn. Przeważnie jednak w diecie dostarczamy go nie więcej niż 0,5 g dziennie.

Na szczęście zwiększenie ilości wapnia w diecie jest bardzo łatwe – wy­starczy spożywać więcej niskotłuszczowego mleka, sera i jogurtu, a także niektórych jarzyn bogatych w wapń (np. włoska kapusta).

Jak wapń obniża poziom LDL-cholesterolu

Już w latach 50. specjaliści chorób serca przypuszczali, że wapń może zmniejszać poziom cholesterolu we krwi. Ale badania naukowe, choć zachę­cające, nie przynosiły rewelacyjnych wyników. Dlatego zapewne, że w owym czasie badano wpływ wapnia na poziom cholesterolu całkowitego we krwi. Późniejsze prace skupiły się na badaniach wpływu wapnia na poziom LDL i HDL-cholesterolu, a ich wyniki były bardzo interesujące.

Stosując przez 10 tygodni dwie dawki wapnia (0,4 i 2,2 g) u 13 mężczyzn o nieco podwyższonym poziomie cholesterolu całkowitego, wykazano spadek jego poziomu o 6%, ale spadek poziomu LDL-cholesterolu aż o 11%. Wyniki zweryfikowano, zamieniając badane grupy – niższą dawkę wapnia otrzymywa­li ci, którzy w pierwszym badaniu otrzymywali dawkę wyższą, i odwrotnie. Wyniki obu badań były porównywalne. Ponieważ uważa się, że spadek pozio­mu LDL-cholesterolu o 1% zmniejsza ryzyko chorób serca o 2% – to w cyto­wanych badaniach ryzyko to zmalało aż o 22%.

Inne badania przeprowadzone u 56 mężczyzn i kobiet z podwyższonym poziomem cholesterolu wykazały, że dieta niskotłuszczową i codzienne poda­wanie 1,2 g wapnia obniżyły poziom LDL-cholesterolu o 4,4%, a podwyższyły poziom HDL-cholesterołu o 4,1%. Ryzyko chorób serca zmniejszyło się zatem o około 10%.

Jak działa wapń? Naukowcy uważają, że zmniejsza wchłanianie tłuszczu nasyconego z przewodu pokarmowego. Wykazano bowiem, że osoby spoży­wające dietę wzbogaconą w wapń, wydalały z kałem dwukrotnie więcej tłusz­czu nasyconego w porównaniu z tymi, których dieta zawierała jedynie nie­wielkie ilości wapnia (13% w porównaniu z 6%). Wydaje się również, że wapń wzmaga wydalanie cholesterolu z żółcią poprzez zmniejszenie jej reabsorpcji w przewodzie pokarmowym.

Minerał o wielu możliwościach

Pij mleko. Jest potrzebne, bo rośniesz.

Jako dzieci, prawdopodobnie tysiące razy słyszeliśmy te słowa od naszych matek. Powtarzały się jak refren. I nasze mamy miały rację. Mleko, a raczej zawarty w nim wapń, buduje kości, chroni przed osteoporozą – schorzeniem, które dotyka głównie kobiety po 65 roku życia.

Nie do końca jest pewne, czy wapń wpływa korzystnie na poziom chole­sterolu, ale warto zapoznać się z niektórymi faktami.