Category: Jęczmień

Wzbogać dietę we włókna pokarmowe

Miłośnicy produktów jęczmiennych mówią, że ich smak ma znaczenie drugorzędne. Niektórzy uważają, że jęczmień ma lekko orzechowy zapach – i to właśnie lubią.

W sklepach dostępne są różne produkty z jęczmienia – kasze lub płatki. Obok najpopularniejszej kaszy perłowej, także inne, w mniejszym stopniu przetworzone, zawierające więcej zewnętrznej otoczki ziaren, a tym samym zdrowsze – zwykła kasza jęczmienna czy pęczak.

  • Jeśli jeszcze nie podjęliście decyzji o korzystaniu z dobrodziejstw jęcz­mienia, musicie wiedzieć, że jest on obecny w wielu produktach – jak gotowe zupy, ciasteczka, krakersy. Może na początek najlepiej spróbo­wać płatków zawierających mieszaninę produktów z różnych zbóż.
  • Jeżeli lubicie ryż – spróbujcie w nadziewanej słodkiej papryce, pilawie czy duszonych jarzynach zastąpić go kaszą jęczmienną i kaszą z pszenicy (kuskus).
  • Dodajcie kaszę perłową zamiast makaronu czy ryżu do sałatek – np. do sałatki pomidorowej z koperkiem.
  • Przygotujcie na próbę danie zalecane przez dietetyków: 3 niepełne szklanki gorącej kaszy perłowej wymieszajcie ze szklanką jogurtu natu­ralnego, niewielką ilością posiekanej cebuli i 2-3 łyżeczkami przyprawy curry. Albo dodajcie zamiast curry około 0,5 szklanki pokruszonego sera feta wymieszanego z roztartą cebulą, 3 łyżeczkami świeżej mięty i jedną łyżeczką soku z cytryny.
  • Kaszę perłową można także podawać jako dodatek do mięsa.
  • Jeśli pieczecie w domu chleb, dodajcie do wypieku 25-33% mąki jęcz­miennej, ale nie więcej. Jęczmień zawiera mało glutenu, jeśli mąki jęcz­miennej będzie za dużo – wypiek będzie się rozpadał.
  • Domowy makaron przygotujcie z dodatkiem mąki jęczmiennej.

Źródło włókien pokarmowych

Co naukowcy wiedzą o właściwościach jęczmienia?

Badania przeprowadzone w USA wykazały, jak bardzo pomocna w walce z cholesterolem jest dieta zawierająca produkty z jęczmienia. U 79 osób, u których poziom cholesterolu we krwi wynosił 230 mg/100 ml i więcej, przez miesiąc stosowano dietę niskotłuszczową. Dodatkowo każdy z uczest­ników badań otrzymywał 3 g oleju z jęczmienia lub 30 g mąki jęczmiennej. Wyniki badań były zachęcające – poziom cholesterolu całkowitego zmniejszył się o 7% w obu grupach. Zmniejszenie poziomu „złego” LDL-cholesterolu o 6,5% stwierdzono u tych, którzy do diety dodawali mąkę jęczmienną, a o 9,2% u tych, którzy dodawali olej.

A co interesujące, poziom „dobrego” HDL-cholesterolu zmniejszył się o 7,8% u osób, których dieta była uzupełniana mąką jęczmienną, ale pozostał bez zmian u osób spożywających olej z jęczmienia. Stało się tak dlatego, że spożycie mąki jęczmiennej wywołało prawdopodobnie spadek poziomu trój- glicerydów we krwi (innego występującego we krwi tłuszczu związanego z chorobami serca).

Także dieta zawierająca produkty przygotowane z mąki owsianej lub jęcz­miennej, takie jak chleb, bułki czy płatki, stosowana przez 6 tygodni przez kobiety i mężczyzn o podwyższonym poziomie cholesterolu, dała pożądany efekt – poziom cholesterolu zmniejszył się o 12 mg/100 ml. Ale jednocześnie u osób spożywających produkty z jęczmienia bardzo znacznie (o 24 mg/100 ml) zmniejszył się poziom LDL-cholesterolu (z 173 do 149 mg/100 ml). Przy spożywaniu produktów z owsa spadek był mniejszy – poziom LDL-choleste­rolu obniżył się o 11 mg/100 ml (z 157 do 146 mg/100 ml).

Dieta zawierająca otręby jęczmienne znacznie skuteczniej zmniejszała poziom zarówno cholesterolu całkowitego (o 6%), jak i LDL-cholesterolu (o 7%) niż dieta zawierająca otręby pszenne – wykazały to badania przepro­wadzone w Australii u 21 kobiet i mężczyzn o wysokim poziomie choleste­rolu we krwi.

Pełnia smaku, obfitość włókien

Człowiek od najdawniejszych czasów uprawiał jęczmień. Obecnie w USA jest on praktycznie nieznany, jego miejsce zajęły ryż i pszenica, a jeśli jest uprawiany, to wyłącznie jako pasza dla zwierząt lub do produkcji piwa.

Nie musisz być jednak hodowcą drobiu czy amatorem domowego wyrobu piwa, aby zwrócić uwagę na jęczmień. Wystarczy troszczyć się o własne zdro­wie i poziom cholesterolu we krwi. Wiele badań naukowych wykazało, że jęczmień może być skutecznym orężem w walce z cholesterolem.

Przyczyna – oczywiście włókna. Jęczmień jest bardzo bogaty w lepkie i kle­iste składniki, których obecność w przewodzie pokarmowym (jeśli oczywiście nasza dieta zawiera produkty z jęczmienia) hamuje wchłanianie cholesterolu i tłuszczu zawartego w produktach pochodzenia zwierzęcego. Te składniki to głównie beta-glukany, obecne również np. w owsie. Także tłuszcz zawarty w ziarnach jęczmienia pomaga walczyć z. cholesterolem.